Blog · Muhasebe
Ön muhasebe ile genel muhasebe farkı
Her ay aynı iş tekrarlanıyor. Faturalarınızı kendi programınıza giriyorsunuz, sonra hepsini toplayıp mali müşavirinize gönderiyorsunuz. O da aynı kayıtları kendi programına bir kez daha giriyor.
15 Eylül 2026 · yaklaşık 5 dakikalık okuma
Ön muhasebe neyi kaydeder?
Ön muhasebe, işletmenizde malın ve paranın hareket ettiği yerdir. Müşterinize mal satarsınız, irsaliye kesilir, stok düşer, cari hesabında borç doğar. Tahsil edersiniz, kasa ya da banka hareketi girilir, bakiye kapanır.
Buradaki soruların hepsi bugüne bakar: Kimden ne alacağım var? Elimde kaç adet kaldı? Bu ayın tahsilatı ne oldu? Çekin vadesi ne zaman? Bunları cevaplamak için muhasebe eğitimi almanız gerekmez.
Ön muhasebeyi genelde işletme sahibi ya da ofisteki bir kişi tutar. Dayanağı belgedir: fatura, irsaliye, makbuz, dekont, çek.
Genel muhasebe neyi üretir?
Genel muhasebe aynı belgelere bakar ama başka bir soruyu cevaplar: devlete ve ortağa ne beyan edeceğiz? Aynı satış faturası burada bir hesap planı numarasına oturur, bir yevmiye kaydına dönüşür ve yıl sonunda bilançonuzun içinde bir satır olur.
Genel muhasebenin çıktıları sayılıdır ve hepsinin yasal bir karşılığı var:
- Yevmiye, muavin ve kebir defterleri — kaydın yasal hâli.
- Genel ve geçici mizan — hesapların dönem içindeki dengesi.
- Gelir tablosu ve bilanço — dönemin kârı ve işletmenin durumu.
- Beyannameler — KDV, muhtasar, geçici vergi ve kurumlar.
- e-Defter ve e-Berat — defterlerin elektronik gönderimi.
- Açılış ve kapanış işlemleri — bir dönemi kapatıp yenisini açmak.
Bu işi mali müşaviriniz yapar ve yapmaya devam eder. Beyannameyi imzalayan, hesap planını kuran, vergi mevzuatını takip eden odur. Aşağıda anlatılan hiçbir şey bunu değiştirmiyor.
İkisinin arasındaki köprünün adı: muhasebe fişi
Ön muhasebeyle genel muhasebe farklı diller konuşuyor gibi görünür ama kaynakları aynıdır: aynı fatura. Faturayı muhasebenin diline çeviren belgeye muhasebe fişi denir. Satış faturanız fişe bağlanır, fiş deftere işler, defterden mizan çıkar, mizandan bilanço.
Zincir şöyle yürür:
- Fatura ve irsaliye kesilir.
- Belge muhasebe fişine bağlanır.
- Fişten yevmiye, muavin ve kebir defteri oluşur.
- Defterden mizan, mizandan gelir tablosu ve bilanço çıkar.
- Beyanname verilir, defterler e-Defter olarak gönderilir.
Ön muhasebe programlarının çoğu bu zincirin ikinci halkasında durur. Kaydınızı düzgün tutar, sonra "dökümü alıp muhasebecinize gönderin" der. O noktadan sonrası elle yürür: Excel dosyası hazırlanır, e-postayla gönderilir, müşavir kendi programına aktarır.
Bu aktarımın üç görünmez maliyeti var. Zaman: her ay aynı kayıt iki kez giriliyor. Gecikme: ayın kârını ancak müşavir kapattıktan sonra öğreniyorsunuz, yani haftalar sonra. Fark: iki tarafın rakamı tutmadığında, hangisinin doğru olduğunu bulmak ayrı bir iş.
İkisi aynı kayıttaysa ne değişir?
Bulut12'de ön muhasebe ile genel muhasebe iki ayrı program değildir. Kestiğiniz fatura muhasebe fişine bağlanır; aynı veriden yevmiye, muavin ve kebir defteriniz, mizanınız, gelir tablonuz ve bilançonuz çıkar. Beyannameniz de aynı programda hazırlanır, e-Defter ve e-Beratınız buradan gönderilir.
Pratikte değişen üç şey var. Ayın kârını ay biterken görürsünüz, müşavir kapanışını beklemezsiniz. Aynı kaydı ikinci kez girmezsiniz. Ve rakamlar tutmadığında hangi faturadan geldiğini aynı ekranda açarsınız.
Mali müşaviriniz işin dışında kalmaz, tersine aynı veriyi kaynağından görür. Ona Excel hazırlamazsınız. Demirbaşınızın amortismanı da aynı yerde takip edilir.
Bunun bir faydası da büyüdüğünüzde ortaya çıkıyor. Ön muhasebeyle başlayıp sonra genel muhasebeye ihtiyaç duyarsanız program değiştirmezsiniz. Cari kartlarınız, stoğunuz ve fatura geçmişiniz yerinde durur; üzerine muhasebe katmanı açılır.
Sınır neresi: genel muhasebe her pakette açık değildir, ön muhasebe ise en baştan itibaren açıktır. Hangi kalemin hangi kapsamda geldiği muhasebe modülü sayfasında tek tek yazılı — tahmin etmenize gerek yok.
Sık sorulanlar
Mali müşavirimle çalışmayı bırakmam mı gerekecek?
Hayır. Genel muhasebe bir program işi değil, bir uzmanlık işidir. Hesap planını kuran, kaydın doğru hesaba gittiğini denetleyen ve beyannameyi imzalayan mali müşavirinizdir.
Değişen tek şey, ona veriyi nasıl ilettiğiniz. Ay sonunda döküm hazırlayıp göndermek yerine, aynı kayıt üzerinde çalışırsınız.
Ben yalnız fatura kesiyorum. Genel muhasebeye ihtiyacım var mı?
Kayıt tutma yükümlülüğünüz işletmenizin türüne ve defter tutma usulüne bağlıdır. Bunu mali müşaviriniz söyler.
Uygulamada şu ölçü işe yarıyor: ön muhasebe "bugün ne oluyor" sorusunu, genel muhasebe "dönem sonunda ne beyan edeceğiz" sorusunu cevaplar. İkinci soru sizin gündeminizde değilse, bugün için ön muhasebe yeter.
Muhasebe fişini kim kesiyor?
Fişi genelde mali müşaviriniz ya da muhasebe sorumlunuz keser; belgenin hangi hesaba gideceği onun kararıdır.
Bulut12'de kestiğiniz ticari belgeler fişe bağlanabildiği için fiş sıfırdan yazılmaz. Kaynağı belli olan bir kayıt üzerinden ilerlenir.
e-Defter ön muhasebeyle ilgili mi?
Hayır, e-Defter genel muhasebe tarafındadır. Yevmiye ve kebir defterlerinizin elektronik olarak hazırlanıp gönderilmesidir.
Karıştığı yer şurası: e-Fatura ön muhasebe tarafında, e-Defter genel muhasebe tarafındadır. Biri belgenizi, diğeri defterinizi elektroniğe taşır.
Ön muhasebeyle başlayıp sonra genel muhasebeye geçebilir miyim?
Evet. Aynı hesapta kalırsınız; cari kartlarınız, stoğunuz ve fatura geçmişiniz yerinde durur. Veri taşıma diye bir adım olmaz.
Hangi kapsamda hangi kalemin açıldığı muhasebe modülü sayfasında yazılı.
Mali müşavirim kendi programını kullanıyor. Veriyi nasıl alır?
Bugün için en doğru yol, müşavirinizin kullandığı programı bize söylemeniz. Nasıl çalışacağına beraber bakarız.
Özet
Ön muhasebe bugünü kaydeder: fatura, cari, stok, tahsilat. Genel muhasebe dönemi beyan eder: defter, mizan, bilanço, beyanname. İkisini birbirine bağlayan belge muhasebe fişidir.
Zincir iki ayrı programa bölündüğünde aradaki aktarım bir iş hâline gelir. Aynı kayıt iki kez girilir, sonuç haftalar sonra öğrenilir ve rakam tutmadığında hangi tarafın doğru olduğu aranır. Zincir tek yerde yürüdüğünde bu üç iş de ortadan kalkar.
Sırada ne var
Faturadan beyannameye giden halkaların hangisinin hangi kapsamda geldiğini muhasebe modülü sayfasında tek tek yazdık.